{"id":12667,"date":"2026-07-31T15:03:23","date_gmt":"2026-07-31T10:03:23","guid":{"rendered":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/?p=12667"},"modified":"2026-07-31T15:03:23","modified_gmt":"2026-07-31T10:03:23","slug":"faqat-naqd-pul-degan-gapga-orin-qolmayapti-xaridor-qr-kod-orqali-ham-tolay-oladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/archives\/12667","title":{"rendered":"\u00abFaqat naqd pul\u00bb degan gapga o\u2018rin qolmayapti: xaridor QR-kod orqali ham to\u2018lay oladi"},"content":{"rendered":"<h4>Do\u2018konga kirdingiz. Kerakli mahsulotni tanladingiz. Kassaga kelganda esa: \u00abTerminal ishlamaydi, naqd pul bering\u00bb yoki \u00abkartadan kartaga o\u2018tkazib yuboring\u00bb, degan gapni eshitdingiz.<\/h4>\n<p><strong>Tanish holatmi?<\/strong><\/p>\n<p>Endi savdo va xizmat ko\u2018rsatish sohasida to\u2018lovlarni qabul qilish tartibida muhim yangiliklar bor. Vazirlar Mahkamasining 2026 yil 20 iyuldagi 393-son qarori bilan Hukumatning bir qator qarorlariga o\u2018zgartirish va qo\u2018shimchalar kiritildi. Ular orasida bevosita oddiy xaridorning kundalik hayotiga daxl qiladigan normalar ham bor. Qaror 2026 yil 21 iyuldan kuchga kirgan.<\/p>\n<p>Ularni sodda qilib aytganda, uchta muhim yangilikka ajratish mumkin: QR-kod orqali to\u2018lov qilish imkoniyati kengayadi, elektron to\u2018lovni qabul qilish savdo nuqtasining real majburiyatiga aylanadi va QR-kod orqali to\u2018laganda ham chek berilishi shart.<\/p>\n<p><strong>1. Do\u2018konda<\/strong> QR-kod<strong> bo\u2018lishi kerak<\/strong><\/p>\n<p>Qarorning 1-ilovasi 2-bandi bilan chakana savdo qoidalariga muhim o\u2018zgartirish kiritildi.<\/p>\n<p>Endilikda yakka tartibdagi tadbirkorlar va o\u2018zini o\u2018zi band qilgan shaxslarda to\u2018lov tashkilotlarining raqamli platformalarida generatsiya qilingan elektron to\u2018lovlarni qabul qiluvchi maxsus QR-kod, yuridik shaxslarda esa banklarda generatsiya qilingan yagona QR-kod mavjud bo\u2018lishi kerak.<\/p>\n<p>Bu nima degani?<\/p>\n<p>Masalan, siz do\u2018konga kirdingiz, lekin yoningizda naqd pul yo\u2018q. Bank kartangizni ham uyda qoldiribsiz. Telefoningiz esa yoningizda.<\/p>\n<p>Tegishli QR-kod mavjud bo\u2018lsa, mobil ilova orqali uni skanerlab, xarid haqini elektron tarzda to\u2018lash imkoniyati bo\u2018ladi.<\/p>\n<p>Demak, QR-kod endi shunchaki do\u2018kon peshtaxtasiga qo\u2018yilgan qulaylik emas. Qaror bilan uning savdo va xizmat ko\u2018rsatishdagi huquqiy ahamiyati kuchaytirilmoqda.<\/p>\n<p>Yana bir muhim jihat bor. Chakana savdo qoidalariga kiritilgan o\u2018zgartishga ko\u2018ra, bank kartalari orqali to\u2018lovni qabul qilishdan bosh tortish, shuningdek tegishli QR-koddan foydalanish imkoniyatini yaratmaslik yoki u orqali to\u2018lovni qabul qilmaslik qoidalar buzilishi sifatida belgilanmoqda.<\/p>\n<p>Shuning uchun \u00abfaqat naqd pul\u00bb, \u00abQR bor, lekin ishlamaydi\u00bb, \u00abkarta qabul qilmaymiz\u00bb kabi holatlarga iste&#8217;molchi odatiy va muqarrar holat sifatida qaramasligi kerak.<\/p>\n<p><strong>2. Bozorda ham QR orqali to\u2018lash imkoniyati bo\u2018lishi kerak<\/strong><\/p>\n<p>Yangilik faqat supermarket va do\u2018konlarga tegishli emas.<\/p>\n<p>393-son qaror 1-ilovasining 5-bandi bilan bozorlar va savdo komplekslari faoliyatiga oid qoidalarga ham o\u2018zgartirish kiritildi.<\/p>\n<p>Unga ko\u2018ra, bozorlarda faoliyat yurituvchi yakka tartibdagi tadbirkorlar va o\u2018zini o\u2018zi band qilgan shaxslar maxsus QR-kodga, yuridik shaxslar esa bankda generatsiya qilingan yagona QR-kodga ega bo\u2018lishi hamda ular orqali to\u2018lov qabul qilish imkoniyatini yaratishi kerak. Xuddi shunday talab savdo komplekslariga ham kiritilgan.<\/p>\n<p>Bu iste&#8217;molchi uchun juda muhim.<\/p>\n<p>Tasavvur qiling: bozorda kiyim, maishiy buyum yoki boshqa mahsulot xarid qilyapsiz. Sotuvchi \u00abnaqd pulingiz bo\u2018lmasa, yaqinda bankomat bor\u00bb deb xaridorni pul yechishga yubormasdan, belgilangan elektron to\u2018lov imkoniyatini taqdim etishi kerak.<\/p>\n<p>Qarorda bozor va savdo komplekslarida ayrim tushumlarni raqamlashtirish, elektron platforma va to\u2018lov tizimlari orqali qabul qilish imkoniyatini yaratish ham nazarda tutilgan.<\/p>\n<p>Buning ahamiyati faqat qulaylikda emas. Elektron hisob-kitob \u2014 to\u2018lov amalga oshirilganini tasdiqlovchi iz qoldiradi.<\/p>\n<p>Iste&#8217;molchi nuqtai nazaridan esa bu juda muhim.<\/p>\n<p><strong>3. QR orqali to\u2018ladingizmi? Baribir chek oling!<\/strong><\/p>\n<p>Eng muhim yangiliklardan yana biri qaror 1-ilovasining 14-bandida aks etgan.<\/p>\n<p>U bilan QR-kodli to\u2018lov tushunchasi onlayn nazorat-kassa mashinalari va virtual kassa tizimiga oid qoidalarga kiritildi. Hujjatda QR-kodli to\u2018lov xaridorning mobil ilovaga biriktirilgan bank kartasi hisobvarag\u2018i yoki elektron hamyonidan foydalanib mablag\u2018 to\u2018lashi bilan bog\u2018liq to\u2018lov sifatida ifodalangan. Chekdagi to\u2018lov shakllari qatoriga esa naqd pul va bank kartalari bilan birga QR-kodli to\u2018lov ham kiritildi.<\/p>\n<p>Ammo iste&#8217;molchi uchun bundan ham muhimroq qoida bor:<\/p>\n<p>yagona QR-kod orqali to\u2018lov amalga oshirilganda ham nazorat-kassa texnikasidan chek berilishi shart.<\/p>\n<p>Mana shu jihatni har bir iste&#8217;molchi yaxshi eslab qolishi kerak.<\/p>\n<p>QR-kodni skanerladingiz, pul hisobingizdan yechildi \u2014 bu \u00abchek kerak emas\u00bb degani emas.<\/p>\n<p>Elektron to\u2018lov \u2014 chekning o\u2018rnini bosmaydi.<\/p>\n<p>Chek esa oddiy qog\u2018oz parchasi emas. U xarid amalga oshirilganini, tovar qaerdan va qachon olinganini, qancha mablag\u2018 to\u2018langanini tasdiqlashda muhim hujjat vazifasini bajaradi.<\/p>\n<p>Aytaylik, siz QR orqali 3 million so\u2018mga maishiy texnika xarid qildingiz. Bir necha kundan keyin tovarda nuqson paydo bo\u2018ldi. Sotuvchiga qaytib borganingizda xarid faktini tasdiqlash masalasi paydo bo\u2018lishi mumkin. Shu vaziyatda chek iste&#8217;molchining huquqini himoya qilishda muhim dalillardan biri bo\u2018ladi.<\/p>\n<p>Shu sababli \u00abQR orqali to\u2018ladim-ku\u00bb deb chekni talab qilmasdan ketish to\u2018g\u2018ri emas.<\/p>\n<p>\u00abKartaga tashlab yuboring\u00bb bilan rasmiy QR-to\u2018lovni adashtirmang<\/p>\n<p>Bu yerda yana bir nozik jihat bor.<\/p>\n<p>Sotuvchining shaxsiy bank kartasi raqamini aytib, \u00abshu kartaga pul tashlab yuboring\u00bb deyishi bilan qarorda nazarda tutilgan maxsus yoki yagona QR-kod orqali rasmiy elektron to\u2018lov mexanizmini bir xil deb tushunish to\u2018g\u2018ri emas.<\/p>\n<p>Hujjat aynan to\u2018lov tashkilotlarining raqamli platformalarida yoki banklarda generatsiya qilingan tegishli QR-kodlar haqida gapirmoqda.<\/p>\n<p>Bu farq iste&#8217;molchi uchun muhim: xarid uchun to\u2018langan pul rasmiy savdo operatsiyasi sifatida qayd etilishi va belgilangan tartibda chek bilan tasdiqlanishi kerak.<\/p>\n<p>Xaridor nimani eslab qolishi kerak?<\/p>\n<p>Yangi tartibning iste&#8217;molchi uchun mazmunini juda sodda ifodalasak:<\/p>\n<p>savdo va xizmat ko\u2018rsatish nuqtalarida belgilangan QR-kod orqali elektron to\u2018lov qilish imkoniyati kengaytirilmoqda;<br \/>\nbank kartasi orqali to\u2018lovni qabul qilishdan bosh tortish qoidalarga zid holat sifatida belgilangan;<br \/>\nbozor va savdo komplekslarida ham tegishli QR-kod orqali to\u2018lov qabul qilish imkoniyati yaratilishi kerak;<br \/>\nQR-kod orqali to\u2018langan xarid uchun ham kassa cheki berilishi shart;<br \/>\nsotuvchining shaxsiy kartasiga oddiy pul o\u2018tkazishni rasmiy QR-to\u2018lov bilan adashtirmaslik lozim.<\/p>\n<p>Shunday ekan, do\u2018kon yoki bozorda sizga \u00abfaqat naqd pul\u00bb, \u00abkarta ishlamaydi\u00bb, \u00abQR orqali to\u2018lasangiz chek berilmaydi\u00bb deyishsa, bu gaplarni odatiy savdo qoidasi deb qabul qilishga shoshilmang.<\/p>\n<p>Raqamli to\u2018lov tizimining rivojlanishi faqat tadbirkor yoki bank uchun emas. U, eng avvalo, xaridor uchun qulaylik, to\u2018lovning shaffofligi va xaridni tasdiqlovchi huquqiy kafolatlarni kuchaytirishga xizmat qiladi.<\/p>\n<p><strong>Savodxon iste&#8217;molchi uchun qoida oddiy: qanday usulda to\u2018lamang \u2014 to\u2018lovingiz rasmiy bo\u2018lsin va chekingizni oling.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Do\u2018konga kirdingiz. Kerakli mahsulotni tanladingiz. Kassaga kelganda esa: \u00abTerminal ishlamaydi, naqd pul bering\u00bb yoki \u00abkartadan kartaga o\u2018tkazib yuboring\u00bb, degan gapni eshitdingiz. Tanish holatmi? Endi savdo va xizmat ko\u2018rsatish sohasida to\u2018lovlarni qabul qilish tartibida muhim yangiliklar bor. Vazirlar Mahkamasining 2026 yil 20 iyuldagi 393-son qarori bilan Hukumatning bir qator qarorlariga o\u2018zgartirish va qo\u2018shimchalar kiritildi. Ular orasida [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12668,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-12667","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-1"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"2.12.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","ki","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ki":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"views":3,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12667"}],"collection":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12667"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12667\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12670,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12667\/revisions\/12670"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12668"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12667"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12667"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12667"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}