{"id":7376,"date":"2023-12-11T11:18:43","date_gmt":"2023-12-11T08:18:43","guid":{"rendered":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/?p=7376"},"modified":"2023-12-11T16:33:41","modified_gmt":"2023-12-11T13:33:41","slug":"%d0%bc%d0%b8%d0%bb%d0%bb%d0%b8%d0%b9-%d0%bc%d0%b0%d2%9b%d1%81%d0%b0%d0%b4%d0%bb%d0%b0%d1%80%d0%b8-%d0%b8%d0%bd%d0%b4%d0%b8%d0%ba%d0%b0%d1%82%d0%be%d1%80%d0%bb%d0%b0%d1%80%d0%b8%d0%bd%d0%b8-%d1%88","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/archives\/7376","title":{"rendered":"Milliy maqsadlari indikatorlarini shakllantirishda aholini ro\u02bcyxaiga olishning roli katta"},"content":{"rendered":"<h5>O\u2018zbekiston Respublikasi aholisi va uning farovonligi to\u2018g\u2018risidagi ishonchli ma\u2019lumot uzoq muddatli prognozlar va davlatning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish maqsadli dasturlarini, yangi ish o\u2018rinlari tashkil etish va aholi bandligini ta\u2019minlash dasturlarini ishlab chiqish, barqaror rivojlanish Milliy maqsadlari indikatorlarini shakllantirish, mehnat resurslari joylashuvi va ulardan foydalanish jarayonlarini o\u2018rganish, ilmiy tadqiqotlar olib borish uchun muhim poydevor hisoblanadi.<\/h5>\n<p>Birlashgan Millatlar Tashkiloti 2015-yil 10-iyundagi \u201c2020-yilda aholi va uy-joy fondini ro\u2018yxatga olish borasidagi prinsiplar va tavsiyalar\u201d rezolyutsiyasiga tayanib, a\u2019zo-davlatlarni 2020-yilda Butunjahon aholi va uy-joy fondini ro\u2018yxatga olish dasturi doirasida aholi va uy-joy fondini ro\u2018yxatga olishga taalluqli xalqaro va hududiy tavsiyalarni inobatga olgan holda kamida bir marta aholi va uy-joy fondini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazishni qat\u2019iy da\u2019vat etadi.<\/p>\n<p>Mustaqillik yillarida O\u2018zbekiston Respublikasida aholini ro\u2018yxatga olish o\u2018tkazilmagan. Aholi soniga, yosh-jins tarkibiga keskin ta\u2019sir ko\u2018rsatgan o\u2018zgarishlar, respublika hududidagi aholi joylashuvi xususiyatlari va boshqa ijtimoiy-demografik o\u2018ziga xosliklar aholining joriy hisobiga oid mavjud ma\u2019lumotlarni qo\u2018llashni sezilarli darajada cheklamoqda.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Birlashgan Millatlar Tashkiloti 2020-yilda Butunjahon aholi va uy-joy fondini ro\u2018yxatga olish dasturini ko\u2018llab-quvvatlashini e\u2019tiborga olgan holda, shuningdek, aholi sonining aniq hisoblab chiqilishini ta\u2019minlash, aniq belgilab qo\u2018yilgan yagona hisobga olish davrida aholining jinsi, yoshi, oilaviy ahvoli, ma\u2019lumoti, hayot darajasi, yashash sharoiti, bandligi, millati, fuqaroligi hamda boshqa demografik, ijtimoiy-iqtisodiy xususiyatlari bo\u2018yicha yakka tartibda hisobga olish va batafsil tavsiflash maqsadida O\u2018zbekiston Respublikasida aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazishga ko\u2018maklashish bo\u2018yicha respublika komissiyasining\u00a0aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish bilan bog\u2018liq tadbirlarning o\u2018z vaqtida va sifatli bajarilishini ta\u2019minlash, aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazishga vakolatli organ hamda boshqa davlat va xo\u2018jalik boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari o\u2018rtasidagi o\u2018zaro hamkorlikni muvofiqlashtirish, aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish jarayonini nazorat qilish, aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazishni moliyalashtirish, materiallarni qayta ishlashni tashkil etish va yakuniy natijalarni e\u2019lon qilish masalalari bo\u2018yicha takliflarni ko\u2018rib chiqish, aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazishda ishtirok etish uchun jismoniy va yuridik shaxslarni ularning mehnatiga haq to\u2018lash masalalarini hal qilgan holda jalb etishni tashkil etish, tashkilotlarni ularning mulkchilik shaklidan qat\u2019i nazar aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish bilan bog\u2018liq ishlarga, shuningdek, xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikni faollashtirish va hamkorlik samaradorligini oshirish bo\u2018yicha takliflar ishlab chiqishga jalb qilish masalalarini ko\u2018rib chiqish kabi asosiy vazifalari etib belgilandi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Bundan tashqari aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazishga ko\u2018maklashish bo\u2018yicha hududiy komissiyalari hududlarda aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish bo\u2018yicha ishlarni aniq chora-tadbirlar va mas\u2019ul ijrochilarni ko\u2018rsatgan holda tashkil etishi, hududlarda aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish uchun qulay shart-sharoitlar yaratish bilan bog\u2018liq masalalar yuzasidan, shuningdek, aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazish bo\u2018yicha vakolatli organ hududiy bo\u2018linmalarini va bu jarayonga jalb qilingan boshqa tashkilotlarni moddiy-texnik ta\u2019minlanganligini mustahkamlash masalalari bo\u2018yicha takliflar ishlab chiqishi, hududlarda aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish bo\u2018yicha kompleks ishlar bajarilishini nazorat qilishi, hududlarda aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazishga jismoniy va yuridik shaxslarni jalb etish hamda ishtirok etganlarni rag\u2018batlantirish kabi ustuvor vazifalar qo\u2018yilgan.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u00a0Aholini ro\u2018yxatga olish mamlakatda yashovchi barcha aholiga tegishli bo\u2018lgan demografik, iqtisodiy va ijtimoiy ma\u2019lumotlarni yig\u2018ish, umumlashtirish, baholash, tahlil qilish va e\u2019lon qilishning yagona jarayonini o\u2018z ichiga olib, aholi to\u2018g\u2018risidagi ma\u2019lumotlarning asosiy manbai hisoblanadi va u kelgusi 10 \u2014 30 yillik rivojlanishning prognoz ko\u2018rsatkichlarini hisoblash uchun ishonchli poydevor yaratadi, hududlarni rivojlantirish va jamiyatning ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlariga yordam ko\u2018rsatish bo\u2018yicha siyosiy va boshqaruv qarorlarini qabul qilish uchun zarur ma\u2019lumotlarni olish imkonini beradi. U aholi sonini ishonchli hisoblash, shuningdek, aniq belgilab qo\u2018yilgan yagona hisobga olish davrida aholining jinsi, yoshi, oilaviy ahvoli, ma\u2019lumoti darajasi, yashash sharoiti, bandligi, millati, fuqaroligi hamda boshqa demografik, ijtimoiy va iqtisodiy xususiyatlari bo\u2018yicha yakka tartibda hisobga olish va batafsil tavsiflashning universal usulini ishga solgan holda rasmiy statistika tizimida asosiy rol o\u2018ynaydi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u00a0O\u2018zbekiston Respublikasi hududida yaxlit va xar bir ma\u2019muriy-hududiy birlik bo\u2018yicha aniq bir vaqtda yashovchi shaxslarning turli tavsiflari to\u2018g\u2018risida xalqaro taqqoslana oladigan ishonchli, xolis va yaxlit ma\u2019lumotlarni yagona statistik uslublar asosida yig\u2018ish aholini ro\u2018yxatga olishning maqsadi hisoblanadi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazish aholi tarkibidagi global o\u2018zgarishlarni baholash, demografik siyosatni, aholi sog\u2018lig\u2018ini mustahkamlash, ayollar va bolalar ahvolini yaxshilash va oilalarga yordam ko\u2018rsatish chora-tadbirlarini ishlab chiqish uchun axborotlar bazasini kengaytirish, aholi punktlari va shaharlar infratuzilmasini rivojlantirish, mehnat resurslaridan foydalanish va ularni joylashtirish bo\u2018yicha qisqa, o\u2018rta va uzoq muddatli prognozlar, dasturlar tayyorlash va indikativ rejalashtirish, milliy barqaror rivojlanish maqsadlarini shakllantirish va uning amalga oshirilishi ustidan monitoring o\u2018tkazish, aholini ro\u2018yxatga olish davrlari oralig\u2018ida aholi soni va tarkibining joriy hisobini yuritish, aholi sonining hisobi va prognozlarini amalga oshirish uchun statistik bazani yaratish, ijtimoiy-iqtisodiy muammolar bo\u2018yicha ilmiy tadqiqotlarni amalga oshirish kabi asosiy vazifalarni o\u2018z ichiga oladi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Aholini ro\u2018yxatga olishni o\u2018tkazish bo\u2018yicha xalqaro tavsiyalar va xorijiy mamlakatlar tajribasidan kelib chiqqan holda, aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazish ishlari uch bosqichni o\u2018z ichiga olib, ularning doirasida tadbirlar ham bosqichma-bosqich, ham bir vaqtning o\u2018zida o\u2018tkazilishi belgilangan.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Birinchi bosqichda (3 yilga yaqin davrda) aholini ro\u2018yxatga olishni tashkil etish, o\u2018tkazish tamoyillari, uslubiy asoslari va moliyalashtirish manbalarini aniqlash masalalarini tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlarni ishlab chiqish, aholini ro\u2018yxatga olish dasturini, ro\u2018yxatga olish varaqalari blanklarini, aholini ro\u2018yxatga olishni tashkil etish va o\u2018tkazish, uning natijalarini olish va e\u2019lon qilish metodologiyasini ishlab chiqish, sinov asosida aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish va uni o\u2018tkazishni tashkil etish, uning natijalarini tahlil qilish va uning asosida metodologik hujjatlarni takomillashtirish, xaritalash, aholi punktlaridagi uylarning ro\u2018yxatini tuzish va aholini ro\u2018yxatga olishning tashkiliy rejalarini tuzish, zamonaviy xaritalash texnologiyalaridan foydalangan holda aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish, uning o\u2018tkazilishini nazorat qilish, yakuniy natijalarni olish va taqdim etishning avtomatlashtirilgan tizimini yaratish, axborot-tushuntirish ishlarini o\u2018tkazish, ro\u2018yxatga olish varaqalarini va boshqa hujjatlarni chop etish, moddiy-texnika ta\u2019minoti vositalarini tayyorlash va (yoki) xarid qilish, shuningdek, ularni ro\u2018yxatga olish uchastkalariga yetkazish, ro\u2018yxatga olish uchastkalarini bino, transport va aloqa vositalari bilan ta\u2019minlash, ro\u2018yxatga olish tadbirida ishtirok etuvchi vaqtinchalik xodimlarni o\u2018qitish, aholini ro\u2018yxatga olishga tayyorgarlik ko\u2018rish bilan bog\u2018liq boshqa ishlar amalga oshiriladi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Ikkinchi bosqichda (10 kundan 60 kungacha bo\u2018lgan davrda) bevosita aholini ro\u2018yxatga olish amalga oshiriladi, ya\u2019ni aholi to\u2018g\u2018risidagi ma\u2019lumotlar yig\u2018iladi, nazorat tekshiruvi o\u2018tkaziladi va aholini ro\u2018yxatga olish materiallari topshiriladi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Uchinchi bosqichda (2 yildan 3 yilgacha bo\u2018lgan davrda) aholini ro\u2018yxatga olishga doir birlamchi materiallarni ma\u2019lumotlarni qayta ishlash bo\u2018yicha ixtisoslashgan tuzilmalar tomonidan qabul qilib olish, aholini ro\u2018yxatga olish materiallarini avtomatlashtirilgan tizimda qayta ishlashga tayyorlash, birlamchi ma\u2019lumotlarni kiritish, kodlash, nazorat va tahrir qilish, aholini ro\u2018yxatga olish bo\u2018yicha dastlabki natijalarni olish, aholini ro\u2018yxatga olish natijalarini e\u2019lon qilish va tarqatish kabilar amalga oshiriladi.<\/p>\n<p dir=\"auto\"><strong>Marxaboxon Fazilova,<\/strong><br class=\"inline\" \/>&#171;Ro\u2018yxatga olish jarayonlarini tashkil etish va uni o\u2018tkazish&#187; bo\u2018limi <br class=\"inline\" \/>yetakchi mutaxassisi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O\u2018zbekiston Respublikasi aholisi va uning farovonligi to\u2018g\u2018risidagi ishonchli ma\u2019lumot uzoq muddatli prognozlar va davlatning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish maqsadli dasturlarini, yangi ish o\u2018rinlari tashkil etish va aholi bandligini ta\u2019minlash dasturlarini ishlab chiqish, barqaror rivojlanish Milliy maqsadlari indikatorlarini shakllantirish, mehnat resurslari joylashuvi va ulardan foydalanish jarayonlarini o\u2018rganish, ilmiy tadqiqotlar olib borish uchun muhim poydevor hisoblanadi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7377,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-7376","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-1"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"2.12.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","ki","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ki":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"views":90,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7376"}],"collection":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7376"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7376\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7378,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7376\/revisions\/7378"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7377"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7376"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7376"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istemolchi-info.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7376"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}