Ичимлик сув таъминоти бўйича аҳоли ўртасида ўтказилган сўровнома натижалари юзасидан жамлама таҳлилий маълумот

Ҳудудий бирлашма томонидан аҳолига кўрсатилаётган коммунал хизматлар сифатини, истеъмолчиларнинг мавжуд муаммолари ва хизматлардан қониқиш даражасини ўрганиш мақсадида ичимлик суви таъминоти соҳасида сўровнома ўтказилди.

Сўровнома 15 та туман ва шаҳардан 359 нафар аҳоли вакилини қамраб олди.

Умумий натижалар

Сўровнома натижаларига кўра, респондентларнинг 344 нафари (95,8 фоиз) хонадонлари марказлашган ичимлик суви тармоғига уланганини билдирган. Бироқ 15 нафар (4,2 фоиз) респондент хонадонлари марказлашган тармоққа уланмаганини кўрсатган.

Сувнинг кун давомида узлуксиз келиши масаласида ҳолат бир хил эмас: 164 нафар (45,7 фоиз) «ҳа» деб жавоб берган бўлса, 174 нафар (48,5 фоиз) сув маълум вақтларда келиши, 21 нафар (5,8 фоиз) эса сув таъминоти узлуксиз эмаслигини билдирган.

Сув таъминоти давомийлиги бўйича 150 нафар (41,8 фоиз) 24 соатлик таъминотни кўрсатган. 92 нафарда 12–24 соат, 87 нафарда 6–12 соат, 14 нафарда 1–6 соатлик таъминот қайд этилган, 16 нафар эса сув таъминоти мунтазам эмаслигини билдирган.

Сув босими ва узилишлар

Сув босимини етарли деб ҳисобловчилар **252 нафар (70,2 фоиз)**ни ташкил этган. Шу билан бирга, 40 нафар (11,1 фоиз) сув босими етарли эмаслигини, 67 нафар (18,7 фоиз) эса босим баъзан пасайишини билдирган.

Сув таъминотида узилишлар давомийлиги бўйича 195 нафарда узилишлар 1 соатгача, 139 нафарда 1–6 соат, 21 нафарда 6–24 соат давом этиши, 4 нафарда эса бир суткадан ортиқ узилишлар кузатилиши қайд этилган.

Айниқса, Ўзбекистон, Бешариқ, Қува, Марғилон, Риштон, Тошлоқ ва Фарғона шаҳрида узилишлар нисбатан кўпроқ сезилаётгани жавобларда акс этган.

Сув сифати бўйича ҳолат

Респондентларнинг 329 нафари (91,6 фоиз) сув ранги нормаллигини билдирган. 30 нафарда эса сув ранги бўйича эътироз мавжуд.

Сувда ёт ҳид сезилиши бўйича 290 нафар «йўқ», 44 нафар «баъзан», 25 нафар эса «ҳа» деб жавоб берган.

Сувда лойқалик ёки чўкма кузатилиши масаласида 78 нафар (21,7 фоиз) «ҳа» деб жавоб берган. Бу кўрсаткич сув сифати бўйича алоҳида эътибор талаб қиладиган йўналишлардан биридир.

Сув сифати бўйича 81 нафар респондент шикоят қилганини билдирган.

Лаборатория назорати ва истеъмолчиларга ахборот

Сув сифати лабораторияда текширилиши ҳақида маълумот олганлар **158 нафар (44,0 фоиз)**ни ташкил этган. 141 нафар бу ҳақда маълумот берилмаганини, 60 нафар эса бу масалани билмаслигини билдирган.

Демак, аҳолини сув сифати, унинг лаборатория назорати ва хавфсизлиги бўйича ахборот билан таъминлаш масаласида сезиларли бўшлиқ мавжуд.

Айниқса, Бағдод, Олтиариқ, Тошлоқ, Қўштепа, Учкўприк, Қувасой ва Қўқон шаҳрида ушбу йўналиш бўйича аҳоли хабардорлиги паст кўрсаткичларда акс этган.

Ҳисоблагич, тариф ва ҳисоб-китоблар

311 нафар респондент хонадонда сув ҳисоблагичи мавжудлигини билдирган, 48 нафарда эса ҳисоблагич мавжуд эмас.

Ҳисоблагич кўрсаткичларининг тўғри ҳисобга олинишига 281 нафар ишонч билдирган, 14 нафар «йўқ», 64 нафар эса «шубҳам бор» деб жавоб берган.

117 нафар респондент асоссиз қарздорлик ҳисобланганини билдирган. Бу масала, айниқса, истеъмолчиларнинг ҳисоб-китоблар шаффофлигига бўлган ишончи нуқтаи назаридан жиддий эътиборни талаб қилади.

Тарифлар ҳақида маълумот очиқ эълон қилинганини 198 нафар тасдиқлаган. 91 нафар тарифлар ҳақида очиқ маълумот йўқлигини, 70 нафар эса бу ҳақда билмаслигини билдирган.

Туман ва шаҳарлар кесимида

Сўровнома натижалари ҳудудлар кесимида бир хил эмаслигини кўрсатди.

Ёзёвон туманида сув таъминоти билан боғлиқ муаммолар нисбатан кўпроқ қайд этилган. Респондентларнинг барчаси сувнинг кун давомида маълум вақтларда келишини билдирган. Сув босими, сув ранги, ҳид, ҳисоблагич ва қарздорлик билан боғлиқ масалалар ҳам жавобларда акс этган. Бу туманда ичимлик суви хизмати сифатини комплекс ўрганиш мақсадга мувофиқ.

Қўқон шаҳрида сув босими етарли эмаслиги, узилишлар, лаборатория назорати ва ҳисоб-китоблар бўйича аҳолининг саволлари кўпроқ кузатилган.

Фарғона шаҳрида респондентларнинг барчаси сув босими билан боғлиқ муаммони қайд этган, шунингдек ёз мавсумида босим пасайиши асосий муаммолардан бири сифатида кўрсатилган.

Ўзбекистон туманида сув таъминоти узлуксизлиги, лаборатория маълумотлари, ҳисоблагичлар ва қарздорлик масалалари бўйича бир қатор эътирозлар мавжуд. Аҳоли томонидан оқова хизмати йўқлиги ҳам бир неча бор кўрсатилган.

Тошлоқ туманида ҳужжат ишларидаги муаммолар, назоратчилар алмашинуви, ҳисоблагичларни лаборатория кўригидан ўтказиш билан боғлиқ масалалар тилга олинган.

Қувасой шаҳрида хизмат кўрсатиш сифати, тарифлар ҳақида ахборот ва ҳисоблагичлар билан боғлиқ масалаларга эътибор қаратилган.

Олтиариқ туманида сув сифати, сувда ҳид ва лойқалик, тарифлар ҳамда лаборатория назорати ҳақида аҳолининг хабардорлиги масалалари долзарб бўлиб қолмоқда.

Шу билан бирга, Бувайда, Бағдод, Риштон, Бешариқ, Қўштепа, Учкўприк ва Қува туманларида ҳам айрим масалалар бўйича алоҳида эътирозлар мавжуд бўлса-да, умумий қониқиш кўрсаткичлари нисбатан юқори.

Қониқиш даражаси

Сув таъминоти хизматидан қониқиш 1–5 баллик тизимда ўртача 3,87 баллни ташкил этган.

Энг юқори ўртача кўрсаткичлар:

Бувайда тумани — 5,0 балл;
Олтиариқ тумани — 4,53 балл;
Бағдод тумани — 4,43 балл;
Ўзбекистон тумани — 4,40 балл;
Марғилон шаҳри — 4,20 балл.

Нисбатан паст кўрсаткичлар эса:

Ёзёвон тумани — 3,10 балл;
Қувасой шаҳри — 3,56 балл;
Тошлоқ тумани — 3,65 балл.

Хулоса

Сўровнома натижалари Фарғона вилоятида ичимлик суви таъминоти бўйича асосий инфратузилма ва хизмат кўрсатиш тизими мавжудлигини, бироқ сув таъминотининг узлуксизлиги, сув босими, сув сифати ҳақида аҳолига ахборот бериш, лаборатория назорати натижаларининг очиқлиги, ҳисоблагичлар ва қарздорлик бўйича ҳисоб-китобларнинг шаффофлиги масалаларида муаммолар сақланиб қолаётганини кўрсатмоқда.

Айниқса, Ёзёвон тумани, Қўқон ва Фарғона шаҳарлари, Ўзбекистон, Тошлоқ, Олтиариқ ҳамда Қувасой ҳудудларида аҳоли билдирган эътирозларни алоҳида ўрганиш ва амалий чоралар белгилаш мақсадга мувофиқ.

Шунингдек, аҳолига сув сифати лаборатория назорати натижалари, тарифлар, ҳисоб-китоблар ва ҳисоблагич кўрсаткичларини шакллантириш тартиби ҳақида очиқ ва тушунарли ахборот беришни кучайтириш, сув таъминотидаги узилишлар ва босим пасайишларининг сабабларини таҳлил қилиш ҳамда аҳоли мурожаатларини тезкор кўриб чиқиш механизмларини такомиллаштириш зарур.